Η έκθεση «ΕΠΑΝΑCYΣΤΑΣΗ ’21: ΔΗΜΗΤΣΑΝΑ» στο Υπαίθριο Μουσείο Υδροκίνησης

Πρώτη καταχώρηση: Παρασκευή, 11 Ιουνίου 2021, 12:34
Η έκθεση «ΕΠΑΝΑCYΣΤΑΣΗ ’21: ΔΗΜΗΤΣΑΝΑ» στο Υπαίθριο Μουσείο Υδροκίνησης

Το Πολιτιστικό Ίδρυμα Ομίλου Πειραιώς(ΠΙΟΠ) και το Εθνικό Ιστορικό Μουσείο (ΕΙΜ) παρουσιάζουν την περιοδική έκθεση «ΕΠΑΝΑCYΣΤΑΣΗ ’21:ΔΗΜΗΤΣΑΝΑ», στο Υπαίθριο Μουσείο Υδροκίνησης. Η έκθεση, που εντάσσεται στο επετειακό πρόγραμμα του ΕΙΜ «ΕΠΑΝΑCYΣΤΑΣΗ ’21» και πραγματοποιείται στο πλαίσιο των Επετειακών Δράσεων της Τράπεζας Πειραιώς για τα 200 χρόνια από την Επανάσταση του 1821,τελεί υπό την αιγίδα τουΥπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού.

Η ιστορική Δημητσάνα, στην καρδιά της ορεινής Αρκαδίας, αποτέλεσε σταυροδρόμι των προσπαθειών για την απελευθέρωση της Πελοποννήσουκαι αποδείχθηκε ζωτικής σημασίας για τον Αγώνα του 1821. Με τα μοναστήρια της, τα σχολεία της και τη βιβλιοθήκη της, διατήρησε άσβεστη την εθνική συνείδηση και υπήρξε πατρίδα σημαντικών λογίων, ιεραρχών και πολεμιστών. Επιπλέον, η παραγωγή μπαρούτης, στην οποία η Δημητσάνα είχε παράδοση, αποδείχθηκε καθοριστική για τις προσπάθειες των εξεγερμένων σε όλον τον ελληνικό χώρο.

(Θεόδωρος Κολοκοτρώνης (1770-1843), έργο Δ. Τσόκου© ΙΕΕΕ-ΕΙΜ - Διονύσιος Τσόκος, Ελαιογραφία σε καμβά, 1861 (ΕΙΜ 230))

Η έκθεση στο Υπαίθριο Μουσείο Υδροκίνησης δείχνει την πορεία της Επανάστασης,φωτίζοντας πτυχές της τοπικής ιστορίας και των συνθηκών που διαμόρφωσαν κοινωνικά και πολιτικά τον Μοριάκατά τον αιώνα πριν από το 1821.

(Επωμίδες Θεόδωρου Κολοκοτρώνη© ΙΕΕΕ-ΕΙΜ - Τις επωμίδες αυτές, όπως και την περικεφαλαία, ο Κολοκοτρώνης τις κράτησε από τηστολή αξιωματικού στο Τάγμα του Δούκα της Υόρκης, όπου είχε υπηρετήσει όταν κατέφυγε στα Επτάνησα, κάτω από τις διαταγές τουRichardChurch.Είναι διακοσμημένες με κεφαλή λέοντος, έμβλημα της Βρετανικής Αυτοκρατορίας. Μπρούντζος, δέρμα, αρχή 19ου αι.(ΕΙΜ 1582))

Μεταξύ άλλων, παρουσιάζονται ο Νεοελληνικός Διαφωτισμός, η Δημητσάνα με τις σχολές της και τις βιβλιοθήκες της, καθώς και οι ιεράρχες που φοίτησαν εδώ πριν βρεθούν να ηγούνται πνευματικά του Ελληνισμού.Επίσης, αναδεικνύονται η παραγωγή της μπαρούτηςκαι η στρατηγική αξία της στα χρόνια της Επανάστασης, αλλά και τα πολεμικά γεγονότα γύρω από τον πρώτο μεγάλο στόχο της Επανάστασης, την κατάληψη και τον έλεγχο της Τριπολιτσάς.

(Πιστόλες του Νικηταρά© ΙΕΕΕ-ΕΙΜ - Ζεύγος πιστόλες αρβανίτικουτύπου,με αργυρή διακόσμηση στην ευθύγραμμη λαβή. Ατσάλι, ασήμι, μηχανισμός πυρόλιθου, αρχές 19ου αι. (ΕΙΜ 1808-1809))

Παρουσιάζονται, επίσης, οι εμφύλιες διαμάχες με τη συμμαχία Νησιωτών και Ρουμελιωτών εναντίον των Μωραϊτών, καθώς και η άμεση σχέση αυτής της σύγκρουσης με τα πλήγματα που κατάφερε στην επαναστατική προσπάθεια ο Ιμπραήμ.

(Ρολόι Κανέλλου Δεληγιάννη© ΙΕΕΕ-ΕΙΜ - Ρολόι τσέπης τύπου «κρεμμύδι». Τα ρολόγια αυτά, δυτικής προέλευσης, αποτελούσαν πολύτιμο περιουσιακό στοιχείο και ένδειξη κοινωνικού κύρους. Επενδύονταν με εξωτερικό ασημένιο κάλυμμα από ντόπιους αργυροχόους. Ο Κανέλλος απέκτησε το ρολόι στο τέλος της ζωής του. Κατασκευαστής EdwardPrior, 1860. Επίχρυσος μηχανισμός, ασήμι, ταρταρούγα. (EIM 4974))

Η ιστορική αφήγηση ολοκληρώνεται με τη Ναυμαχία του Ναβαρίνου, τη δημιουργία του νέου κράτους και την Ελληνική Πολιτεία του Ιωάννη Καποδίστρια. Η μνήμη του ’21 και η διαμόρφωση της ταυτότητας των Ελλήνων κλείνουν την έκθεση, με ιστορικές εκδόσεις και νεκρικά εκμαγεία πολεμιστών.

(Επιστολή Κολοκοτρώνη προς προκρίτους Δημητσάνας περί συλλογής χαρτιού για κατασκευή φυσεκιών © ΙΕΕΕ-ΕΙΜ - «...να μαζέψετε και ό,τι παλιόχαρτα ευρίσκονται εις το σχολείον εις μαθητάς και εις άλλο μέρος, διότι έχομενέλλειψινχαρτίου.» Άγιος Γεώργιος, 15 Ιουλίου 1822. (14522 ΑΙΕ ΙΕΕΕ))

Ανάμεσα στα κειμήλια της έκθεσης ξεχωρίζουν προσωπικά αντικείμενα, όπλα, πορτρέτα και προτομές αρχιερέων, οπλαρχηγών και άλλων πρωταγωνιστών του Αγώνα, όπως ο Γρηγόριος Ε´, ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης, οι Αναγνώστης και Κανέλλος Δεληγιάννης, ο Πετρόμπεης Μαυρομιχάλης, ο Παπαφλέσσας, ο Καλλίνικος Καστόρχης, ο Νικηταράς, ο Νικόλαος Ταμπακόπουλος. Προβάλλεται, επίσης, σημαντικό αρχειακό υλικό (έγγραφα, χαλκογραφίες, επιστολές, βιβλία, κ.ά.), ενώ η έκθεση πλαισιώνεται από πρωτότυπες οπτικοακουστικές παραγωγές με θέμα την καθημερινή ζωή αγωνιστών και πολιτών, τις μάχες του Αγώνα, τη διαμόρφωση των συνόρων του ελληνικού κράτους.

(Προτομή Πατριάρχη Γρηγορίου Ε΄, έργο Ι. Κόσσου© ΙΕΕΕ-ΕΙΜ - Ο Δημητσανίτης Γρηγόριος Ε΄ (1745-1821) ήταν μια ισχυρή θρησκευτική και εθνική φυσιογνωμία, ηγέτης του συνόλου των ορθοδόξων ραγιάδων της Αυτοκρατορίας. Με το ξέσπασμα της Επανάστασης, υποχρεώθηκε σε αποκήρυξή της και αφορισμό των Επαναστατών. Ωστόσο, με πρόσχημα το εκπαιδευτικό έργο της Εκκλησίας, προσέφερε ηθική και οικονομική βοήθεια. Από τους φιλικούς αναφερόταν κρυπτικά ως ο «Παλαιός». Οι Οθωμανοί τον απαγχόνισαν στην κεντρική πύλη του Πατριαρχείου, ανήμερα το Πάσχα του 1821, εν μέσω εκτεταμένων σφαγών στην Κωνσταντινούπολη. - Ιωάννης Κόσσος, μαρμάρινη προτομή, 1863. (ΕΙΜ 2320))

Η έκθεση «ΕΠΑΝΑCYΣΤΑΣΗ ’21: ΔΗΜΗΤΣΑΝΑ», καρπός τηςσυνεργασίας μεταξύ Πολιτιστικού Ιδρύματος Ομίλου Πειραιώς και Εθνικού Ιστορικού Μουσείου, αποτελεί «δορυφόρο» της κεντρικής έκθεσης του ΕΙΜ στην Αθήνα,στην έδρα του, στο κτήριο της Παλαιάς Βουλής. Στο πλαίσιο αυτό, έχει ήδη ανοίξει για το κοινό η έκθεση «ΕΠΑΝΑCYΣΤΑΣΗ ’21: ΗΠΕΙΡΟΣ»(Μουσείο Αργυροτεχνίας, 29.5-29.11.2021),ενώ θα ακολουθήσει η έκθεση «ΕΠΑΝΑCYΣΤΑΣΗ ’21: ΧΙΟΣ» (Μουσείο Μαστίχας Χίου, 2.7-10.9.2021).

(Άποψη του Υπαίθριου Μουσείου Υδροκίνησης, © ΠΙΟΠ, Ν. Δανιηλίδης)

Διάρκεια έκθεσης:11 Ιουνίου-29 Νοεμβρίου 2021

Ώρες λειτουργίας: Καθημερινά, εκτός Τρίτης, 10:00-18:00 (έως 15/10), 10:00-17:00 (από 16/10)

Κλειστά:7 Ιουλίου (τοπική εορτή), 15 Αυγούστου

Υπαίθριο Μουσείο Υδροκίνησης

Κεφαλάρι Αϊ-Γιάννη, 220 07 Δημητσάνα

Τ: 27950 31630 | www.piop.gr

Τελευταία ενημέρωση: Παρασκευή, 11 Ιουνίου 2021, 12:48